Implikatura

0
166

[Implikować (autor nie używa: mówić, powiedzieć – ściśle związane z konwencjonalnym znaczeniem wyrazów (ktoś mówił, że…); implikatura – to, z czego coś wynika; implikatum – to, co z czegoś wynika].

Implikatury niekonwencjonalne, czyli konwersacyjne:

Nasze rozmowy nie są na ogół ciągiem nie związanych ze sobą wypowiedzi, są one współdziałaniem, każdy uczestnik rozpoznaje w niej pewien cel. W każdym stadium rozmowy pewne możliwe posunięcia konwersacyjne są wykluczane jako konwersacyjnie nieodpowiednie. Stosujemy zasadę kooperacji, czyli czynienie swojego udziału w konwersacji tak, aby spełniał cel bądź kierunek rozmowy, w którą jesteśmy zaangażowani.

Aby ją spełnić należy przestrzegać kategorii i maksym:

1)kategoria ilości – ilość dostarczanych wiadomości:

-uczyń swój udział tak informatywnym, jak wymaga tego cel rozmowy

-nie czyń swojego udziały bardziej informatywnym, niż jest to wymagane

[jeśli chcę, żebyś podał mi cztery śrubki przy naprawie samochodu oczekuję, że podasz mi 4]

2)kategoria jakości – staraj się uczynić swój przekaz takim, by był zgodny z prawdą:

-nie mów tego, o czym sądzisz, że jest fałszem

-nie mów tego, dla czego nie masz należytego uzasadnienia

[jeśli piekę ciasto i potrzebuję cukru, oczekuję, że podasz mi cukier a nie sól]

3)kategoria sposobu – związana z tym „jak” się mówi:

-unikaj niejasności wysłowienia

-unikaj niejednoznaczności

-mów zwięźle

-mów w sposób uporządkowany

[partner będzie się włączał w odpowiednich momentach]

4)kategoria odniesienia:

-mów na temat